Het geheim van Champagne

ZwaanLe champagne wordt altijd geboren in la Champagne. Dat klinkt heel logisch, maar veel mensen noemen mousserende wijnen uit andere streken ook vaak champagne. Een beetje zoals alle horizontale lamellen voor het gemak maar Luxaflex worden genoemd, maar het mag niet! Champagne is een beschermde naam en daar wordt stevig op toegezien, maar dat is voer voor een andere blogpost.

Waar het om gaat is die Champagnestreek en haar unieke kenmerken die je nergens anders treft. Er liggen 3 hoofdfactoren ten grondslag aan het geheim van champagne.

Factor 1. Een koel klimaat

Een deel van het geheim zit in de ligging van deze streek op een breedtegraad waar wijnbouw nog net mogelijk is, op 49,19° en een hoogte van 90 m. Gemiddeld is het er zo’n 10,5°C door het jaar heen. Niet overvloedig warm dus en slechts 1 tot 1,5 graad boven het absolute minimum waar druifjes nog rijp worden. Een geluk is de nabijheid van de zee – daardoor is het er in juli gemiddeld een aangename 18,9°C – en dat op de hellingen de lichtinval van de zon optimaal benut kan worden.

Een koel klimaat hoeft helemaal niet erg te zijn of is dat zelfs allesbehalve! Er zijn druiven die er nooit rijp zullen worden, maar die worden hier natuurlijk niet verbouwd. Ook is het zo dat een wijnstok die wat te lijden heeft vaak betere wijnen geeft. Je leest meer hierover in mijn artikel Waarom je een wijnstok niet mag knuffelen‘.

En in Champagne moet de wijnstok knokken. Soms ook tegen oostenwinden die koude lucht aanvoeren die in de winter verwoestend kunnen zijn. Al met al groeien en rijpen de druiven hier maar langzaam en juist dat zorgt voor verfijnde aromastoffen.

Factor 2. Kalkrijke bodem

Niet louter het klimaat ligt aan het succes ten grondslag, maar vooral ook de bodem in de Champagnestreek. Deze bestaat uit een dikke kalklaag van soms wel 200 meter dik.

Bodem Champagnestreek van krijt en kalk

Foto gemaakt tijdens een bezoek aan de Champagnestreek in juni 2013



De druivenstokken vinden dat ideaal en ook zijn deze bodems ideaal om kelders in uit te graven voor de rijping van champagne. Kalk houdt namelijk heel goed vocht vast. Ook is het een zachte steensoort waarin de wortels van de wijnstok diep kunnen doordringen. Daar voeden zij zich met een rijke diversiteit aan mineralen. De structuur van de bodem waarborgt een perfecte wateropname, ook in tijden van relatieve droogte. En last but not least… de kalkrijke bodem neemt overdag snel de warmte van de zon op en geeft deze dan ‘s avonds en ‘s nachts weer af aan de wijnstokken wat de rijping bevorderd. Elk beetje helpt op deze breedtegraad.

De combinatie van het koele klimaat met de kalkrijke bodem leidt ertoe dat de druiven een hoge zuurgraad hebben. Ze zijn fysiologisch wel rijp, maar hebben een relatief laag suikergehalte. Juist dit is een vereiste om de topper onder de mousserende wijnen te maken. De hoge zuurgraad, het lage suikerniveau en de verfijnde aromastoffen leiden tot elegante verfijnde wijnen.

Factor 3. De méthode champenoise

Even leek het of we er waren, maar voorgaande factoren leiden nog niet automatisch tot de prachtige champagnes zoals we die kennen. Sterker nog… in het begin zijn het eigenlijk maar dunne zure wijntjes. Verwennerij in de dop… als het sprookje van het lelijke eendje dat een zwaan wordt.

Deze apart opgevoede jonge wijnen worden in het vroege voorjaar analytisch onderzocht en zorgvuldig geproefd door ervaren deskundigen. Champagnekenner Gert Krum noemt dit wel “driedimensionaal schaken”, omdat je bij het proeven moet indenken hoe de wijn zich zal gaan ontwikkelen in combinatie met een bepaalde hoeveelheid van de andere wijnen na een tweede fermentatie. Zo’n proeverij heet overigens een Vins Clairs proeverij en is meer interessant en leerzaam dan lekker. Het mengen dat daarna volgt noemen we assembleren. Je leest hier meer over in het artikel over de 7 stappen in het champagneproductieproces.

Factor 4?

Ben ik één of meerdere factoren vergeten op te noemen? Dan nodig ik je uit deze toe te voegen via de comments onderaan dit artikel. En als je het leuk of waardevol vond om dit te lezen zou je het dan willen delen via die social media buttons bovenaan? Dank je wel :-)

Hapjes bij Champagne
Champagne bestellen
Over de auteur

Barbara Kremers is gastronomisch levensgenieter met een voorliefde voor champagne. Ze is eigenaresse van champagnespeciaalzaak 'Champagne Babes' en het nieuwe 'Blisspoint' waar ze ook blogt over smaak en smaakbeleving.

Voel je welkom en reageer op bovenstaand artikel

*

* Copy This Password *

* Type Or Paste Password Here *